Liyofilizasyon Nedir?

Liyofilizasyon, maddenin kurutulması için süblimasyon adı verilen bir süreçten geçen koruma tekniğidir. Ürünlerin içinde bulunan en başta dondurulur ve bu haldeyken süblimasyonla su uzaklaştırılır. Süblimasyon maddenin katı (buz) halden gaz(su buharı) haline, maddenin sıvı hali atlanarak yani buzun erimesine imkan olmaksızın geçişidir. Buz haline gelmiş su, düşük basınç ortamında, belli belirsiz bir sıcaklık artışı durumunda doğrudan buharlaşır. Böylelikle kurumanın elde edilmesi için yüksek sıcaklıklara ihtiyaç kalmaz. Ürünlerin moleküler ve hücre yapısında yarılma vb. değişikliklere yol açmaz. İç ve dış yapısı bozulmaz neredeyse en baştaki hallerini korurlar.

Liyofilizasyon Teknolojisi 1900’lü yılların ilk çeyreğinde geliştirilmiştir. İlk liyofilizasyon işlemi yapan cihaz 1905 yılında Benedict & Manning taraından geliştirilmiş olan bir kimyasal pompadan türemiştir. 1930’lu yıllardan bu yana liyofilizasyondan ecza ve biyo-teknoloji firmaları tarafından yenilenmiş diğer yanda, ilk dondurularak kurutulmuş gıda örneği olan hazır kahve ise, ilk defa 1938’de, Brezilya’nın fazla kahve stoklarına çözüm bulması talebi üzerine Nestle tarafından geliştirildi.

Çalışma Prensibi:

1. Dondurma,
2. Birincil kurutma (süblimasyon),
3. İkincil kurutma (dezorpsiyon)

Ürün dondurma işleminden geçirilir. Ürün tipine göre dondurma işleminin süresi uzun veya daha kısa olabilir. Birincil kurutma aşamasında ürünin içinde bulunduğu liyofilizasyon kabininde hafif bir vakum uygulanır ve sıcaklık giderek düştükçe yüksek enerjideki moleküller kendiliklerinden dışarı uçarlar. İkincil kurutma aşamasında ise, öte yandan, vakum maksimum seviyeye çıkarılır ve kristalleşmiş ve maddeye tutunup kalmış son su molekülleri maddeden dışarı çekilir.

İlaç Sektöründe Liyofilizasyon Makinesi

Liyofilizasyon cihazı bitkileri ve organik bileşikleri dondururken barındırdıkları suyu uzaklaştırır. Bu yöntemde bitkilerin ve şifalı otların tazeliği korunur. Görünüşleri, besin içerikleri ve içerdikleri potansiyel aynen korunur. 24 saat gibi kısa bir sürede bitki ve bileşiklerin içindeki suyun alınması, onların bozulma ve içeriğindeki besinleri kaybetme risklerini minimuma indirir.

Pekçok su ekstraksiyon yöntemi, ekstraksiyon işleminde kullanılan ısı nedeniyle enzimleri ve terpeni yok eder. Dondurarak kurutma işlemi suyu uzaklaştırmak için ısı kullanmadığından, dondurularak kurutulmuş ürünlerdeki enzimler ve terpenler yok edilmez.

Oksijen emiciler, paketlenmiş gıdaları ve organik bileşikleri bozulmaya, küf oluşumuna, renk değişimine ve besin içerikleri kaybına karşı korumak için kullanılabilir. Ambalaj içindeki kalıntı oksijeni % 0.01'in altına getirerek, oksijen emiciler ambalajlanmış gıdaları gıda katkılarına / koruyuculara ve vakum sızdırmazlığına ihtiyaç duymadan etkili bir şekilde korur.

Bilimsel Araştırmalar ve Laboratuvarlar için Liyofilizasyon Makinesi

Bilimsel araştırma yapılan laboratuvarlarda, ilaç yapımda, tıp sektöründe kullanılan ekstrakların yada şifalı otların dondurularak kurutulması için liyofilizasyon makinesi en doğru araçtır.

Liyofilizasyon makinesi laboratuvarlar, üniversiteler ve araştırma kurumları tarafından güvenle tercih edilmektedir. Kullanımı kolay ve güvenilirdir.

Liyofilizasyonun sunduğu avantajlar

  • Gıda ürünlerinde sıcaklıklarını yükseltmediği için sıcağın hasarı vermez, gıdaların dış görünümlerini, renklerini, dokularını tatlarını, aromalarını korur.
  • Geleneksel kurutma yöntemlerine kıyasla, işlem sonunda kalan nem oranı % 1-2 ile daha düşük seviyededir.
  • Yeniden sulandırılan hücreler oldukça yüksek oranlarda ve düşük hasarla yaşan bulur, yeniden sulandırılan gıdalar yeniden taze hale gelir.
  • Tazelik nitelikleri liyolofilizasyonla korunmuş gıdaların ağırlıkları ortalama 10’a 1 oranında düşük olur.
  • Korunaklı biçimde ambalajlanmış ürünler normal ortam sıcaklıklarında çok uzun bozulmadan dayanabilirler.
  • Malzemeleri uzun süre çok düşük sıcaklıklarda tutmadığı için donma stresine bağlı olumsuz etkileri de azdır.
  • Islak kağıtları, kumaşlar ve ahşap eşya benzeri malzeme yetkinlikle kurutulur.
  • Sıvıların (ilaçlar, aşılar vb. nihai kaplarında işlem görmesine imkan verir.
  • Yeniden sulandırılan gıdalar yeniden taze hale gelir.
  • Liyofilizasyonda sıcak hava ile kurutmada sıcak havadan kaynaklanan kavrulma etkisi meydana gelmez.
  • Bütün bu avantajları malzemelerin yeniden sulandırılmaları kolay, hızlı ve sorunsuz gerçekleşir.

  • Bütün bu avantajları malzemelerin yeniden sulandırılmaları kolay, hızlı ve sorunsuz gerçekleşir.
  • Hassas malzemelerin rehidratasyonunda ise izotonik su kullanıp yine bazı yardımcı çözücülerden yarlanılır.
  • Bakteriler gibi yaşayan hücre içeren malzemenin yeniden teşkili içinde bu tip yardımcılar kullanılır.
  • Sıcak hava ile kurutma ve konservelemeye kıyasla bu açıdan daha iyidir.
  • Çiçekler çok uzun süre kimi durumlarda 30 yılla ifade edilmektedir.
  • Yüksek kaliteli ürün verir.
  • Vitamin ve mineral kaybı minimumdur.
  • Ürünün şekil ve boyutlarında herhangi bir değişim olmaz.
  • Uzaklaştırılan su tekrar kazandırılabilir.
  • Liyofilize gıda ürünlerinin raf ömürleri yaklaşık olarak şöyledir:
  • Sebze, meyve, hamur işi yiyecekler, süt: 8-10 yıl
  • Filizlenen tohumlar, soslar, çeşniler, etler: 5-10 yıl
  • Yumurta ve peynir tozları: 5 yıldan fazla
  • Yemekler: 1-5 yıl
  • Hububat, fasulyegiller, bezelyeler: 10-15 yıl